Ver van huis en midden in de wildernis proberen enkele jongeren hun plek in de wereld te vinden. Folktales volgt een groep tieners die een jaar doorbrengen aan de Noorse Pasvik Volkshogeschool, waar ze leren omgaan met de natuur, een roedel sledehonden verzorgen en zichzelf ontdekken. Zo’n keuze is allesbehalve eenvoudig, het vergt absoluut lef en doorzettingsvermogen om een jaar in deze omgeving aan jezelf te werken.
De volkshogeschool, een term die ik niet kende, bleek na enige zoekwerk een veelvoorkomende onderwijsvorm te zijn, vooral in de Scandinavische landen. Het gaat om leren door ervaring en samenleven zonder officiële diploma’s, vaak in de vorm van een pauzejaar voor jongeren van zestien tot twintig jaar. Deze filosofie van persoonlijke groei speelt een rol in Folktales, waarin de ervaringen van de jongeren op Pasvik Volkshogeschool worden verbonden met mythologische verhalen. Zo wordt het verhaal van de Nornen – de drie schikgodinnen die het lot uit garen weven (Urd voor het verleden, Verdandi voor het heden en Skuld voor de toekomst) – als symbolisch element gebruikt in de documentaire.
Regie: Heidi Ewing, Rachel Grady – Speelduur: 105 minuten
Cast: Bjørn, Hege, Romain …
Genre: documentaire – Originele taal: Noors
Banden groeien
In een tijd waarin telefoons altijd binnen handbereik zijn, en sociale media nooit ver weg, staan jongeren onder een enorme druk – vaak meer dan we zelf beseffen, of in ieder geval mijn generatie. Folktales laat zien hoe een groep jongeren deze druk probeert te ontlopen door een jaar op de Pasvik Volkshogeschool door te brengen. Hier leren ze niet alleen over de natuur, maar vooral ook over zichzelf.
Een centraal element is hun relatie met een roedel Siberische husky’s: iedere student krijgt een hond toegewezen waarvoor ze volledig verantwoordelijk is. Ze moeten de karakters van de honden leren kennen en hun vertrouwen winnen, maar ook kamperen onder uitdagende omstandigheden. Het moderne leven wordt echter niet volledig losgelaten: zo zien we bijvoorbeeld Hege midden in de wildernis videobellen met haar moeder.
Jongeren blijven ook gewoon zichzelf: er wordt af en toe geklaagd over de honden, de vermoeidheid of natte schoenen. Die momenten maken de documentaire authentiek en herkenbaar. Tegelijkertijd volgen we hun ontwikkeling gedurende het schooljaar. Sommigen omarmen het programma sneller dan anderen, maar geleidelijk zien we hoe de uitdagingen de jongeren sterker maken en dichter bij elkaar brengen.
De combinatie van fysieke uitdaging, de directe spiegel die de honden bieden – een dier is altijd eerlijk, altijd accepterend – en de verweving van mythische volksverhalen, geeft Folktales een unieke kracht. Het is een documentaire die zowel de moeilijke als de mooie momenten van volwassen worden toont. Een onderwerp dat niet aan bod komt, is de kostprijs: ik vermoed dat een jaar op een volkshogeschool zoals Pasvik best wat kost en dus niet voor iedereen is weggelegd. Dit is een kant van het verhaal die wat mij betreft verder uitgediept had mogen worden, in plaats van dat de focus vooral op de leerrijke en avontuurlijke kanten blijft.
Folktales is een boeiende documentaire: via het verhaal van enkele jongeren krijgen we een goed beeld van het leven op deze volkshogeschool, met zowel de mooie als de moeilijke momenten. Het is een eenvoudige maar mooie film die op een realistische en empathische manier laat zien hoe jongeren zichzelf ontdekken.
aeyenah 