Regie: Luca Guadagnino – Speelduur: 137 minuten
Cast: Daniel Craig, Drew Starkey, Jason Schwartzmann, Lesley Manville, Michaël Borremans …
Genre: drama – Originele taal: Engels
Queer opent met een rauwe cover van Nirvana’s All Apologies, een krachtige keuze die direct de sfeer van de film neerzet. Het is een muzikale aankondiging van een verhaal dat zich ontvouwt in Mexico-Stad. In deze stad lijkt niemand echt thuis te zijn, maar iedereen verlangt ernaar gezien te worden. De bars zijn etalages van mannelijk verlangen, waar lichamen worden gepresenteerd als producten en de jacht op goedkeuring de onderliggende kracht is. In Queer fungeert de stad als een decor voor oppervlakkige ontmoetingen.
Luca Guadagnino, bekend van het sublieme Suspiria (2018) en films als Call Me by Your Name, Bones and All en Challengers, brengt met Queer het liefdesverhaal tussen William Lee en Eugene Allerton tot leven. Queer is een boek van de Amerikaanse auteur William S. Burroughs en het vervolg op Junkie. Waar Junkie zich richt op Lee’s relatie met drugs, verschuift Queer de focus naar seksuele identiteit en hoe die hem verder buiten de maatschappelijke normen plaatst.
Telepathie
Mexico-Stad, jaren ’50. William Lee (Daniel Craig), een rijke Amerikaanse expat rond de vijftig, leeft een eenzaam en geïsoleerd bestaan. Hij brengt zijn dagen alleen door en ’s avonds zoekt hij troost in de anonimiteit van bars, waar vluchtige ontmoetingen met andere mannen hem tijdelijk afleiden. Alles verandert wanneer hij Eugene Allerton (Drew Starkey) ontmoet, een jonge man met wie hij een turbulente en complexe relatie aangaat. Eugene, die zijn vrijheid koestert en zich niet enkel tot mannen aangetrokken voelt, lijkt ongrijpbaar voor William.
In een poging Eugene aan zich te binden, stelt William voor om samen naar Zuid-Amerika te reizen, waarbij hij belooft alle kosten te dekken. De enige voorwaarde: Eugene moet zijn liefde één à twee keer per week met hem delen, verder mag hij zijn eigen weg gaan. De reis neemt echter een onverwachte wending wanneer William Lee, gedreven door zijn verlangen naar een diepere verbinding, besluit op zoek te gaan naar yage (ayahuasca), een mystieke plant uit het Amazonegebied die volgens legendes telepathie kan opwekken. Samen trekken ze de jungle in, op zoek naar Alice Cochran (Lesley Manville), een botanicus die gespecialiseerd is in de plant.
De nood om bemind te worden
De film is opgedeeld in drie hoofdstukken en een epiloog, met William en Eugene als hoofdpersonages. William, altijd bezweet door de verzengende hitte van Mexico-Stad, steekt met zijn verweerd uiterlijk en gekreukt, vuil wit pak schril af tegen de jeugdige frisheid van Eugene. Bijna elke scène wordt gedomineerd door alcohol, sigaretten of het misbruik van opiaten, en op geen enkel moment twijfel je aan de geloofwaardigheid van de personages. Craig vertolkt de rol van een functionerende dronkaard met een indrukwekkende precisie, en hij voegt een gelaagdheid toe aan Lee door subtiele nuances in zijn stem, bewegingen en reacties.
Toch blijft William Lee een mysterie. Hoewel je zijn gewoontes leert kennen en een glimp opvangt van zijn excentrieke levensstijl, blijft hij ongrijpbaar. Eugene Allerton is afstandelijk en al even moeilijk te doorgronden, zowel in zijn gevoelens als in zijn seksualiteit. Maar achter zijn façade schuilt een tedere Allerton, wiens liefde voor Lee sterker lijkt dan hij zelf beseft. Het mysterie rondom beide personages maakt ze des te intrigerender. Regisseur Luca Guadagnino presenteert een verhaal waarin liefde snijdt als glas. Het verlangen dat Lee voelt voor Eugene is bijna tastbaar: een brandende nood om gezien en bemind te worden. Dit verlangen, doordrenkt van eenzaamheid en kwetsbaarheid, trekt als een rode draad door de film.
Queer is een film die door de lens van Guadagnino wordt gepresenteerd maar met een eerbetoon aan Burroughs. Het surrealisme van zowel de regisseur als de schrijver is soms moeilijk te doorgronden. De film is fragmentarisch en onsamenhangend, waardoor hij ondanks de lange speelduur van 137 minuten, een onrustige indruk maakt – het tempo is snel. Er is veel te zeggen, maar tegelijkertijd verwaarloost Guadagnino zijn hoofdpersonages door ze niet altijd de aandacht te geven die ze verdienen, wat het moeilijk maakt om de film volledig te begrijpen. Er heerst een gevoel van gemis, vergelijkbaar met de afwezigheid van liefde die Lee voelt, wat je zowel ongemakkelijk als gefascineerd achterlaat.
Queer is een fascinerende film, ondanks zijn lange speelduur. De film boeit door de mysterieuze afstand die wordt gecreëerd bij de hoofdpersonages, en door de surrealistische, vaak ongrijpbare elementen die het verhaal doordrenken. Visueel is de film een waar kunstwerk, en het acteertalent draagt hieraan bij. Maar het gebrek aan inzicht in de personages maakt dat de film je tegelijkertijd uitdaagt en intrigeert. Het is zo’n film die blijft hangen: er zijn aspecten waardoor je de film wil herbekijken, maar tegelijkertijd wil je hem ook loslaten.
aeyenah 