Regie: Éric Besnard – Speelduur: 109 minuten
Cast: Alexandra Lamy, Grégory Gadebois, Jérôme Kircher …
Genre: drama – Originele taal: Frans – Bioscooprelease 6/11/2024
Louise Violet speelt zich af aan het einde van de 19de eeuw, in een tijd waarin het Franse onderwijs drastisch veranderde: scholen werden verplicht, gratis en seculier. Het verhaal is gesitueerd in een grotendeels agrarisch Frankrijk, waar arme boerengezinnen hun kinderen liever op het veld zien helpen dan in een klaslokaal. Hoe leg je deze families uit dat hun kinderen de kostbare werkkracht moeten inruilen voor kennis, om hen slimmer te maken dan hun ouders? Na Délicieux duikt regisseur Éric Besnard opnieuw in de historische cinema, dit keer met een krachtig portret van lerares Louise Violet en haar missie om de idealen van de Republiek tot leven te brengen.
Éric Besnard brengt met deze film een interessante tijdsperiode in beeld: de Derde Franse Republiek (1870-1940). Deze periode stond in het teken van politieke en sociale hervormingen en markeerde een complexe verschuiving waar vooral de boeren mee te maken kregen.
Een lerares op het Franse platteland
Louise Violet (Alexandra Lamy) wordt door de Franse Republiek naar een afgelegen dorp op het platteland gestuurd om er een school op te richten en de kinderen onderwijs te geven. Bij haar aankomst wijst burgemeester Joseph (Grégory Gadebois) haar een schamel schuurtje toe naast zijn huis, dat ze deelt met een koe. Hier moet ze niet alleen wonen, maar ook de lessen verzorgen. Al snel blijkt dat het dorp weinig behoefte heeft aan onderwijs. Maandenlang wacht Louise elke ochtend tevergeefs op leerlingen; geen enkel kind verschijnt. Intussen probeert ze haar leven in het dorp op orde te krijgen, doet ze haar was bij de rivier en wordt ze al gauw onderwerp van roddels onder de dorpsvrouwen. Elke dag schrijft Louise brieven, die stiekem door de nieuwsgierige postbode worden gelezen zodat hij de dorpsbewoners van nieuws over haar kan voorzien.
Louise besluit om de families persoonlijk op te zoeken en hen te overtuigen van het belang van onderwijs. Tot haar verrassing krijgt ze steun van de burgemeester. Tijdens een van haar huisbezoeken helpt ze een vrouw die aan het bevallen is, omdat de dokter te laat arriveert. Dankzij deze onverwachte rol als vroedvrouw wint Louise langzaam het respect van de dorpsgemeenschap. Enkele tijd later verschijnen de eerste leerlingen eindelijk op school, maar dat betekent nog niet dat ze volledig is geaccepteerd. Er liggen haar nog vele obstakels in de weg.
Tradities versus vooruitgang
De film biedt een boeiende inkijk in het leven op het Franse platteland van die tijd en schetst een realistisch portret van de dorpsgemeenschap. Hoewel het verhaal fictief is, zijn de historische details relevant en overtuigend. Voor deze families zijn lezen en schrijven van weinig belang; tradities staan centraal en vooruitgang ligt ver buiten hun wereldbeeld. Éric Besnard brengt dit met veel respect, zonder de boerenfamilies te kleineren of te karikaturiseren. Daarnaast ontvouwt zich een verhaal over vrouwen, revolutie en de kracht om eigen keuzes te maken in plaats van een voorbestemd lot te aanvaarden. Deze thema’s worden mooi verkend, maar de uitwerking blijft soms wat oppervlakkig, waardoor de film net niet naar een hoger niveau stijgt. Je blijft het gevoel houden dat er nog iets meer diepgang mogelijk had geweest.
De kracht van de film ligt vooral bij de hoofdrolspelers, die het verhaal overtuigend dragen. De interactie tussen de acteurs is sterk en geloofwaardig. Op bepaalde momenten doet de film wel teveel denken aan een theaterstuk, vooral in de scènes binnenshuis, waar acteurs soms opvallend gepositioneerd worden of naar een andere kant van de ruimte bewegen alsof ze op een toneel staan.
De cinematografie is prachtig en brengt de omgeving van de Haute-Loire en de Puy de Dôme sfeervol in beeld. De wisseling van de seizoenen – essentieel voor het boerenwerk en van invloed op de komst van kinderen naar school – wordt mooi gevangen. Ook de historische kleding en andere details zijn tot in de puntjes verzorgd, wat bijdraagt aan de authenticiteit van het tijdsbeeld.
Louise Violet is een charmante, aangename film met prachtige cinematografie en hoofdrolspelers die het verhaal overtuigend dragen. Er kan gediscussieerd worden over bepaalde artistieke keuzes; persoonlijk ben ik geen fan van de posterkeuzes van Éric Besnard, die vaak de indruk wekken van een eenvoudige stationsroman. Ook de titel van de film gaat ongemerkt voorbij en straalt weinig kracht uit. Desondanks is het een film met een belangrijk thema, die je aan het denken zet over de rol van onderwijs in de samenleving en de obstakels die overwonnen moeten worden om verandering teweeg te brengen. Louise Violet is een film die ik bijna had gemist, maar die me gedurende de volledige speelduur heeft weten te boeien en een ontspannende kijkervaring wist te bieden.
aeyenah 